Submitted by
quantri
on
Lĩnh vực thi
6.Lĩnh vực Y dược, chăm sóc, bảo vệ sức khỏe
Đạt giải Tỉnh
Giải Khuyến khích
Tên tác giả
Nguyễn Minh Thành
Địa chỉ
Trung tâm Y tế Việt Yên
Thuyết minh tóm tắt
Tính mới, tính sáng tạo:
Giải pháp “Cắt lạnh polyp đại trực tràng <10mm bằng thòng lọng qua nội soi” mang tính đổi mới rõ rệt ở cả kỹ thuật chuyên môn và khả năng ứng dụng tại tuyến cơ sở, phù hợp xu hướng điều trị dự phòng ung thư hiện nay.
Tính mới trong kỹ thuật chuyên môn
a) Đổi mới nguyên lý can thiệp
Khác với Hot Snare Polypectomy (HSP) sử dụng điện đốt, Cold Snare Polypectomy (CSP) cắt hoàn toàn bằng lực cơ học, từ đó:
• Tránh tổn thương nhiệt sâu → giảm nguy cơ thủng, viêm phúc mạc, biến chứng muộn
• Không cần thiết bị điện đốt → quy trình đơn giản, dễ kiểm soát
b) Hiệu quả an toàn được chứng minh
Theo y văn quốc tế (Shinozaki và cộng sự):
• Chảy máu muộn gần như 0%
• HSP vẫn có 0,4–1,5% biến chứng
• Thời gian thủ thuật ngắn hơn (3–5 phút so với 7–10 phút)
CSP đã được khuyến cáo bởi ESGE (2020) và JSGE.
Tính sáng tạo trong triển khai tuyến cơ sở
• Lần đầu áp dụng hệ thống tại tuyến huyện, góp phần thu hẹp khoảng cách kỹ thuật giữa các tuyến
• Dễ đào tạo và chuyển giao, phù hợp bác sĩ trẻ, bác sĩ đa khoa làm nội soi
• Tối ưu trang thiết bị sẵn có, không cần đầu tư thêm → phù hợp điều kiện kinh phí hạn chế
Nội dung của giải pháp:
Quy trình kỹ thuật cắt lạnh polyp dưới 10mm
Chuẩn bị trước soi
• Dụng cụ – thuốc: thòng lọng cắt lạnh, gạc, gel bôi trơn, găng tay; propofol nếu bệnh nhân soi gây mê.
• Máy nội soi: lắp dây soi, kiểm tra ánh sáng – hình ảnh – hút – bơm hơi/nước.
• Bệnh nhân: chuẩn bị đại tràng theo quy trình tiêu chuẩn.
Các bước thực hiện
1. Soi thường toàn bộ đại tràng đến van Bauhin và góc hồi – manh tràng.
2. Khi rút ống soi:
o Tìm và rửa sạch polyp.
o Đánh giá phân loại Paris, đo kích thước bằng kìm sinh thiết (~8 mm).
o Quan sát pit pattern.
Chọn polyp <10 mm đủ tiêu chuẩn → tiến hành cắt lạnh bằng thòng lọng.
Kỹ thuật cắt lạnh (Cold Snare)
• Định vị polyp ở vị trí thuận thao tác (khoảng hướng 5–7 giờ).
• Bắt polyp vào thòng lọng bằng tỳ thòng lọng lên niêm mạc lành cạnh polyp và điều chỉnh song song niêm mạc.
• Hút bớt khí nếu cần để tránh trượt.
• Siết cơ học từ từ cho tới khi polyp đứt hoàn toàn.
• Nếu kẹt hoặc chưa đứt: nới – siết lại từng bước, tránh tháo ra bắt lại gây sót tổn thương.
• Kiểm tra diện cắt; nếu còn mô polyp → cắt bổ sung bằng thòng lọng/kìm sinh thiết.
• Gắp mẫu qua kênh sinh thiết hoặc kèm theo kìm; gửi mô bệnh học.
Khả năng áp dụng:
Kỹ thuật cắt lạnh polyp đại trực tràng <10mm dễ dàng triển khai từ phòng khám nội soi chuyên khoa đến bệnh viện tuyến huyện vì chỉ cần hệ thống nội soi tiêu chuẩn và thòng lọng thông thường, không cần dao điện. Nhân lực yêu cầu tối thiểu, chỉ cần kíp nội soi đã được đào tạo cơ bản. Quy trình này ít chi phí, dễ nhân rộng, phù hợp phổ cập sàng lọc và điều trị dự phòng ung thư đại trực tràng tại cộng đồng
Hiệu quả kinh tế, kỹ thuật, xã hội:
1. Hiệu quả kinh tế (tóm tắt)
Giảm rõ rệt chi phí cho người bệnh và cơ sở y tế vì không cần dao điện – không nằm viện – ít biến chứng.
Thời gian thủ thuật ngắn → tăng năng suất, giảm tải tuyến trên.
Cost-effective trong dự phòng ung thư đại trực tràng.
2. Hiệu quả kỹ thuật (tóm tắt)
Cắt nhanh – triệt để – an toàn, tỷ lệ biến chứng cực thấp.
Không phụ thuộc thiết bị phức tạp → phù hợp tuyến huyện, dễ đào tạo và chuẩn hóa quy trình.
3. Hiệu quả xã hội (tóm tắt)
Người dân được tiếp cận kỹ thuật hiện đại ngay tại địa phương, tiết kiệm thời gian và chi phí.
Góp phần phát hiện sớm, giảm tử vong do ung thư đại trực tràng và nâng cao uy tín y tế cơ sở.
Giải pháp “Cắt lạnh polyp đại trực tràng <10mm bằng thòng lọng qua nội soi” mang tính đổi mới rõ rệt ở cả kỹ thuật chuyên môn và khả năng ứng dụng tại tuyến cơ sở, phù hợp xu hướng điều trị dự phòng ung thư hiện nay.
Tính mới trong kỹ thuật chuyên môn
a) Đổi mới nguyên lý can thiệp
Khác với Hot Snare Polypectomy (HSP) sử dụng điện đốt, Cold Snare Polypectomy (CSP) cắt hoàn toàn bằng lực cơ học, từ đó:
• Tránh tổn thương nhiệt sâu → giảm nguy cơ thủng, viêm phúc mạc, biến chứng muộn
• Không cần thiết bị điện đốt → quy trình đơn giản, dễ kiểm soát
b) Hiệu quả an toàn được chứng minh
Theo y văn quốc tế (Shinozaki và cộng sự):
• Chảy máu muộn gần như 0%
• HSP vẫn có 0,4–1,5% biến chứng
• Thời gian thủ thuật ngắn hơn (3–5 phút so với 7–10 phút)
CSP đã được khuyến cáo bởi ESGE (2020) và JSGE.
Tính sáng tạo trong triển khai tuyến cơ sở
• Lần đầu áp dụng hệ thống tại tuyến huyện, góp phần thu hẹp khoảng cách kỹ thuật giữa các tuyến
• Dễ đào tạo và chuyển giao, phù hợp bác sĩ trẻ, bác sĩ đa khoa làm nội soi
• Tối ưu trang thiết bị sẵn có, không cần đầu tư thêm → phù hợp điều kiện kinh phí hạn chế
Nội dung của giải pháp:
Quy trình kỹ thuật cắt lạnh polyp dưới 10mm
Chuẩn bị trước soi
• Dụng cụ – thuốc: thòng lọng cắt lạnh, gạc, gel bôi trơn, găng tay; propofol nếu bệnh nhân soi gây mê.
• Máy nội soi: lắp dây soi, kiểm tra ánh sáng – hình ảnh – hút – bơm hơi/nước.
• Bệnh nhân: chuẩn bị đại tràng theo quy trình tiêu chuẩn.
Các bước thực hiện
1. Soi thường toàn bộ đại tràng đến van Bauhin và góc hồi – manh tràng.
2. Khi rút ống soi:
o Tìm và rửa sạch polyp.
o Đánh giá phân loại Paris, đo kích thước bằng kìm sinh thiết (~8 mm).
o Quan sát pit pattern.
Chọn polyp <10 mm đủ tiêu chuẩn → tiến hành cắt lạnh bằng thòng lọng.
Kỹ thuật cắt lạnh (Cold Snare)
• Định vị polyp ở vị trí thuận thao tác (khoảng hướng 5–7 giờ).
• Bắt polyp vào thòng lọng bằng tỳ thòng lọng lên niêm mạc lành cạnh polyp và điều chỉnh song song niêm mạc.
• Hút bớt khí nếu cần để tránh trượt.
• Siết cơ học từ từ cho tới khi polyp đứt hoàn toàn.
• Nếu kẹt hoặc chưa đứt: nới – siết lại từng bước, tránh tháo ra bắt lại gây sót tổn thương.
• Kiểm tra diện cắt; nếu còn mô polyp → cắt bổ sung bằng thòng lọng/kìm sinh thiết.
• Gắp mẫu qua kênh sinh thiết hoặc kèm theo kìm; gửi mô bệnh học.
Khả năng áp dụng:
Kỹ thuật cắt lạnh polyp đại trực tràng <10mm dễ dàng triển khai từ phòng khám nội soi chuyên khoa đến bệnh viện tuyến huyện vì chỉ cần hệ thống nội soi tiêu chuẩn và thòng lọng thông thường, không cần dao điện. Nhân lực yêu cầu tối thiểu, chỉ cần kíp nội soi đã được đào tạo cơ bản. Quy trình này ít chi phí, dễ nhân rộng, phù hợp phổ cập sàng lọc và điều trị dự phòng ung thư đại trực tràng tại cộng đồng
Hiệu quả kinh tế, kỹ thuật, xã hội:
1. Hiệu quả kinh tế (tóm tắt)
Giảm rõ rệt chi phí cho người bệnh và cơ sở y tế vì không cần dao điện – không nằm viện – ít biến chứng.
Thời gian thủ thuật ngắn → tăng năng suất, giảm tải tuyến trên.
Cost-effective trong dự phòng ung thư đại trực tràng.
2. Hiệu quả kỹ thuật (tóm tắt)
Cắt nhanh – triệt để – an toàn, tỷ lệ biến chứng cực thấp.
Không phụ thuộc thiết bị phức tạp → phù hợp tuyến huyện, dễ đào tạo và chuẩn hóa quy trình.
3. Hiệu quả xã hội (tóm tắt)
Người dân được tiếp cận kỹ thuật hiện đại ngay tại địa phương, tiết kiệm thời gian và chi phí.
Góp phần phát hiện sớm, giảm tử vong do ung thư đại trực tràng và nâng cao uy tín y tế cơ sở.
Thuộc hội thi